Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) ile İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ), doğal afet risklerini en aza indirmek amacıyla önemli bir iş birliği anlaşmasına imza attı. Bu protokol sayesinde, heyelanlar, kaya düşmeleri ve depremlerin tetiklediği kütle hareketleri gibi tehlikeleri erken aşamada tespit edebilen ve sürekli izleyebilen, yapay zeka destekli ulusal bir gözlem ve karar destek altyapısı hayata geçirilecek.
Anlaşma, AFAD Başkanı Vali Ali Hamza Pehlivan ve İstanbul Teknik Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Hasan Mandal tarafından İTÜ Rektörlüğü'nde düzenlenen törenle imzalandı. Bu iş birliği, jeolojik ve hidrometeorolojik kaynaklı tehlikelerin oluşturduğu risklerin ulusal düzeyde tespiti, sürekli takibi ve azaltılmasına yönelik kapsamlı bir sistemin temelini oluşturuyor.
Veri Entegrasyonu ve Analiz Yöntemleri
Proje kapsamında InSAR, LiDAR, uydu görüntüleri, saha ölçümleri ve geçmiş afet kayıtları gibi çeşitli veri kaynakları birleştirilerek değerlendirilecek. Özellikle yavaş ilerleyen heyelanlar ve yüzey deformasyonları zaman serileri halinde takip edilerek eski ve güncel heyelan bölgeleri haritalandırılacak. Yapay zeka destekli analiz modelleri sayesinde hareket eğilimleri, potansiyel tetikleyici faktörler ve kritik risk eşikleri belirlenecek. Elde edilen tüm bu veriler, AFAD'ın Afet Risk Azaltma Sistemi (ARAS), Afet ve Acil Durum Yönetim Merkezi ile kurulması planlanan Heyelan İzleme ve Erken Uyarı Merkezi'ne entegre edilecek.
Projenin öncelikli hedefleri arasında hastaneler, okullar, yerleşim alanları, barajlar, otoyollar, demiryolları ve havalimanları gibi kritik altyapıların afet risklerine karşı erken uyarı kapasitesini artırmak bulunuyor. İmza törenine AFAD Deprem ve Risk Azaltma Genel Müdürü Prof. Dr. Orhan Tatar, Barınma ve Yapım İşleri Genel Müdürü Elif Bağ, AFAD İstanbul İl Müdürü Prof. Dr. Haluk Özener, İTÜ yöneticileri ve AFAD Gönüllülük ve Sivil Toplumla İlişkiler Daire Başkanı Hüseyin Ceven de katılım sağladı. AFAD, bu önemli iş birliğinin afet risklerinin azaltılmasına ve ülke güvenliğine büyük katkı sağlayacağını ifade etti.
